Πρόληψη

 

Η πρόληψη είναι μία διαδικασία εκπαίδευσης των παιδιών και των νέων σε προσωπικές και κοινωνικές δεξιότητες για να αντεπεξέρχονται στις προκλήσεις και τις  δυσκολίες της ζωής. Η εκπαίδευση αυτή ενδυναμώνει τα άτομα ώστε να μπορούν να διαχειρίζονται καθημερινές δύσκολες καταστάσεις, να αντιστέκονται στις πιέσεις, να αναγνωρίζουν τις ικανότητές τους και να επιλέγουν θετικές στάσεις ζωής. 
Γενικότερα, είναι μια θετική διαδικασία (διεργασία) η οποία ενισχύει τα άτομα και τα συστήματα να αντιμετωπίσουν τις προκλήσεις των γεγονότων της ζωής και τις αλλαγές, δημιουργώντας και ενισχύοντας τις συνθήκες που προάγουν υγιείς συμπεριφορές και τρόπους ζωής.

Πως ξεκίνησε; 

Η πρόληψη των εξαρτήσεων είναι αρκετά παλιά προσέγγιση αντιμετώπισης του φαινομένου στη χώρα μας που ξεκίνησε στα μέσα της δεκαετίας 1980. Οι αρχικές προσπάθειες στόχευαν στη σωστή και έγκυρη ενημέρωση για τους κινδύνους της εξάρτησης και στον εκφοβισμό, με απώτερο σκοπό την αποτροπή των νέων από τα ναρκωτικά, το αλκοόλ και το κάπνισμα. Οι εξαρτήσεις θεωρήθηκαν ως ένα ακόμη πρόβλημα στο οποίο καλούνταν να βρουν λύση οι «ειδικοί», οι οποίοι θεωρήθηκαν ως οι πλέον κατάλληλοι για να κάνουν πρόληψη. Αποδείχθηκε ότι με αυτόν τον τρόπο, όχι μόνο δεν μειώθηκε η χρήση εξαρτησιογόνων ουσιών, αλλά αντίθετα το πρόβλημα αυξήθηκε γιατί η ενημέρωση λειτούργησε ουσιαστικά ως διαφήμιση στους νέους.

Οι σύγχρονες προσεγγίσεις στο χώρο της πρόληψης και της θεραπείας των εξαρτήσεων διαπιστώνουν πια τον αλληλοσυσχετισμό προβλημάτων που αρχικά θεωρούνταν άσχετα μεταξύ τους. Έτσι βλέπουμε ότι η εξάρτηση από ουσίες παράνομες και νόμιμες, η σχέση με το φαγητό τα προβλήματα σωματικής και ψυχικής υγείας, οι παραπτωματικές και αντικοινωνικές εκδηλώσεις, αλλά και οι αυτοκαταστροφικές συμπεριφορές όχι μόνο δεν είναι φαινόμενα άσχετα μεταξύ τους, αλλά τις περισσότερες φορές έχουν κοινή αιτιολογία. Αυτό σημαίνει ότι οι ίδιοι λόγοι που οδηγούν ένα νέο στα ναρκωτικά (προβλήματα στις σχέσεις με τους γονείς, πιέσεις από το σχολείο και τους φίλους, μοναξιά, άγχος, ανία, ανασφάλεια, χαμηλή αυτοεκτίμηση, κλπ) μπορεί να οδηγήσουν κάποιον άλλο στο αλκοόλ ή στην παραπτωματική συμπεριφορά, στην κατάθλιψη και την αυτοκτονία.

Θεωρήθηκε λοιπόν αναγκαία η υιοθέτηση μιας άλλης oπτικής για την πρόληψη. Σήμερα η πρόληψη συνίσταται σε μια διαδικασία εκπαίδευσης/ προετοιμασίας των παιδιών και των νέων να διαχειρίζονται δύσκολες καταστάσεις ζωής. Πιο συγκεκριμένα, οι προληπτικές προσπάθειες βασίζονται σε προγράμματα συναισθηματικής νοημοσύνης, με ταυτόχρονες παρεμβάσεις στην οικογένεια, στο σχολείο και την κοινότητα

Πότε είναι καλό να ξεκινά η πρόληψη; 

Για την πρόληψη των εξαρτήσεων δεν αρκεί μονάχα η σωστή και έγκυρη ενημέρωση για τις ουσίες και τους κινδύνους που συνεπάγεται η χρήση τους. Συνήθως θεωρούμε ότι η πρόληψη είναι αναγκαία όταν τα παιδιά μεγαλώσουν και έρθουν σε επαφή με τους κινδύνους. Η αλήθεια όμως είναι ότι για να είναι αποτελεσματική η πρόληψη χρειάζεται να ξεκινά από τα πρώτα χρόνια της ζωής του ανθρώπου γιατί τότε δημιουργούνται οι βάσεις για την ανάπτυξη μιας υγιούς προσωπικότητας. 

Πώς μπορούμε να προλάβουμε τις εξαρτήσεις;

Σύμφωνα με τον ορισμό της πρόληψης, η εκπαίδευση των παιδιών και των νέων σε προσωπικές και κοινωνικές δεξιότητες συμβάλλει  στην επιτυχή αντιμετώπιση, των προκλήσεων και των δυσκολιών της ζωής. Η εκπαίδευση αυτή ενδυναμώνει τα άτομα ώστε να μπορούν να διαχειρίζονται καθημερινές δύσκολες καταστάσεις, να αντιστέκονται στις πιέσεις, να αναγνωρίζουν τις ικανότητες τους και να επιλέγουν θετικές στάσεις ζωής.
 

Ποιες είναι αυτές οι προσωπικές και κοινωνικές δεξιότητες;

Είναι οι δεξιότητες που χρειάζεται ο νέος άνθρωπος για να επικοινωνεί αποτελεσματικά με τους γύρω του, να προσαρμόζεται στη ζωή και να αντιμετωπίζει θετικά τις δυσκολίες που συναντά.

• Να αποδέχεται και να αντιμετωπίζει με σεβασμό τον εαυτό του
• Να ανακαλύπτει τα ενδιαφέροντά του και να τα αξιοποιεί δημιουργικά
• Να θέτει και να επιτυγχάνει στόχους
• Να μάθει να παίρνει αποφάσεις
• Να αναζητά εναλλακτικές λύσεις για τα προβλήματά του
• Να αναγνωρίζει τις αξίες και τα πιστεύω του
• Να επικοινωνεί και να συνεργάζεται
• Να δημιουργεί και να διακόπτει μία σχέση όταν χρειάζεται
• Να αποδέχεται και να εκφράζει τα συναισθήματά του
• Να χειρίζεται συγκρούσεις
• Να λέει όχι και να διεκδικεί τα δικαιώματά του
Να βρίσκει πληροφορίες και στήριξη

 

Ποιοί μπορούν να συμβάλουν στην πρόληψη των εξαρτήσεων;

Η πρόληψη δεν είναι υπόθεση μόνο των ειδικών. Όλοι μπορούμε με τον τρόπο μας και από τη δική μας θέση να συμβάλλουμε στην πρόληψη έχοντας το ρόλο του ενήλικα- υποστηρικτή για τα παιδιά και τους νέους. Με άλλα λόγια, να τους ακούμε, να τους εμπιστευόμαστε και να είμαστε δίπλα τους όποτε το χρειαστούν, να τους επιτρέπουμε  να βρουν τη θέση τους στον κόσμο, να τους ενθαρρύνουμε να παίρνουν τη ζωή τους στα χέρια τους και να πιστεύουν στον εαυτό τους. Αφορά όλους μας γιατί δυστυχώς ή ευτυχώς κανείς από εμάς δεν μπορεί να προστατέψει τα παιδιά και τους νέους από το να νιώσουν μοναξιά, αγωνία και στεναχώρια. Μπορούμε όμως να τους βοηθήσουμε να πιστέψουν στον εαυτό τους και να δώσουν νόημα στη ζωή τους. Ένας από τους σκοπούς του Κέντρου Πρόληψης είναι να ενισχύσει το ρόλο του ενήλικα- υποστηρικτή στην οικογένεια, το σχολείο και την κοινότητα.
 

Μείνε ενήμερος

Γίνε συνδρομητής στο newsletter μας και μάθε πρώτος τα νέα και τις δράσεις μας

Οι υπηρεσίες παρέχονται δωρεάν
Powered by HOTSoft.gr - websites, mobile apps & networks